---Advertisement---
भारतातील पायाभूत सुविधा क्षेत्रासाठी एक ऐतिहासिक आणि महत्त्वाचा टप्पा आज गाठण्यात आला आहे. भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरण अर्थात NHAI प्रायोजित ‘राजमार्ग इन्फ्रा इन्व्हेस्टमेंट ट्रस्ट’ म्हणजेच RIIT चा पहिला पब्लिक इश्यू मुंबई शेअर बाजारात भव्य सोहळ्यात सूचीबद्ध करण्यात आला. या कार्यक्रमाला केंद्रीय रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्री नितीन गडकरी यांची विशेष उपस्थिती होती.
हा उपक्रम राष्ट्रीय मुद्रीकरण पाइपलाइन अंतर्गत राबवण्यात येत असून, देशातील महामार्ग प्रकल्पांमध्ये सर्वसामान्य गुंतवणूकदारांचा सहभाग वाढवण्याच्या दिशेने एक मोठे पाऊल मानले जात आहे. आतापर्यंत सरकारने ‘टोल-ऑपरेट-ट्रान्सफर’ मॉडेलद्वारे सुमारे १.५ लाख कोटी रुपयांचे मालमत्ता मुद्रीकरण यशस्वीरित्या पूर्ण केले आहे. यामुळे रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय हे या योजनेत आघाडीवर राहिले आहे.
RIIT हा एक पब्लिक InviT असून तो भारतीय प्रतिभूती आणि विनिमय मंडळाच्या म्हणजेच SEBI च्या नियामक चौकटीअंतर्गत कार्यरत आहे. या माध्यमातून महामार्ग प्रकल्पांमध्ये पारदर्शक आणि दीर्घकालीन गुंतवणुकीचा मार्ग खुला झाला आहे.
या पब्लिक इश्यूला गुंतवणूकदारांकडून प्रचंड प्रतिसाद मिळाला असून, हा इश्यू तब्बल १४ पट अधिक भरला गेला. यामध्ये EPFO आणि SBI लाइफ इन्शुरन्ससारख्या मोठ्या संस्थांनीही मोठ्या प्रमाणावर गुंतवणूक केली आहे. तसेच विमा कंपन्या, पेन्शन फंड आणि इतर वित्तीय संस्थांचाही सहभाग मोठ्या प्रमाणात दिसून आला.
यावेळी बोलताना केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांनी RIIT हा एक परिवर्तनकारी उपक्रम असल्याचे सांगितले. त्यांनी स्पष्ट केले की, या माध्यमातून सामान्य नागरिकांनाही देशाच्या महामार्ग विकासात थेट भाग घेता येईल. भविष्यात रस्त्यांचे वापरकर्तेच रस्त्यांचे भागधारक बनतील, अशी संकल्पना त्यांनी मांडली.
गडकरी यांनी पुढे सांगितले की, सरकारने पुढील तीन वर्षांत InviT च्या माध्यमातून सुमारे १५०० किलोमीटर महामार्गांचे मुद्रीकरण करण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे. यामुळे पायाभूत सुविधांच्या विकासाला गती मिळणार असून, आत्मनिर्भर भारताच्या दिशेने हे एक महत्त्वाचे पाऊल ठरणार आहे.
दरम्यान, RIIT ने झारखंड, तामिळनाडू, आंध्र प्रदेश आणि कर्नाटक या राज्यांमधील पाच कार्यरत राष्ट्रीय महामार्ग प्रकल्पांसाठी सुमारे ९५०० कोटी रुपयांच्या मूल्यावर हक्क प्राप्त केले आहेत. या प्रकल्पांच्या संपादनासाठी सुमारे ६ हजार कोटी रुपयांचा इक्विटी इश्यू काढण्यात आला असून उर्वरित निधी बँक कर्जाद्वारे उभारला जात आहे.
या उपक्रमामुळे भारतातील पायाभूत सुविधा क्षेत्रात पारदर्शकता, गुंतवणूकदारांचा विश्वास आणि दीर्घकालीन आर्थिक शिस्त यांना नवी दिशा मिळणार आहे.
एकूणच, RIIT च्या या यशस्वी सूचिकरणामुळे भारतातील महामार्ग विकासात सामान्य गुंतवणूकदारांची भागीदारी वाढणार असून, देशाच्या विकासाला एक नवी चालना मिळणार आहे.
